Ds, part 20 · Abhidhamma Pitaka – Pāli · Verses Across
Buddhism · Abhidhamma Pitaka (Pāli only)
Ds, part 202.4.1. Tikaatthuddhāra
18
Buddhism · Abhidhamma Pitaka (Pāli only)
Ds, part 20
2.4.1. Tikaatthuddhāra
PāliPali
Pāli only: every English translation of the Abhidhamma is still under copyright, so no English can be shown yet. A free translation will be added if one becomes available.
2.4.1.1. Kusalattika
Katame dhammā kusalā? Catūsu bhūmīsu kusalaṁ— ime dhammā kusalā.
Katame dhammā akusalā? Dvādasa akusalacittuppādā— ime dhammā akusalā.
Katame dhammā sukhāya vedanāya sampayuttā? Kāmāvacarakusalato cattāro somanassasahagatacittuppādā, akusalato cattāro kāmāvacarakusalassa vipākato ca kiriyato ca pañca, rūpāvacaratikacatukkajjhānā kusalato ca vipākato ca kiriyato ca, lokuttaratikacatukkajjhānā kusalato ca vipākato ca, etthuppannaṁ sukhaṁ vedanaṁ ṭhapetvā— ime dhammā sukhāya vedanāya sampayuttā.
Katame dhammā dukkhāya vedanāya sampayuttā? Dve domanassasahagatacittuppādā, dukkhasahagataṁ kāyaviññāṇaṁ, etthuppannaṁ dukkhaṁ vedanaṁ ṭhapetvā— ime dhammā dukkhāya vedanāya sampayuttā.
Katame dhammā adukkhamasukhāya vedanāya sampayuttā? Kāmāvacarakusalato cattāro upekkhāsahagatacittuppādā, akusalato cha, kāmāvacarakusalassa vipākato dasa, akusalassa vipākato cha, kiriyato cha, rūpāvacaraṁ catutthaṁ jhānaṁ kusalato ca vipākato ca kiriyato ca, cattāro arūpāvacarā kusalato ca vipākato ca kiriyato ca, lokuttaraṁ catutthaṁ jhānaṁ kusalato ca vipākato ca, etthuppannaṁ adukkhamasukhaṁ vedanaṁ ṭhapetvā— ime dhammā adukkhamasukhāya vedanāya sampayuttā. Tisso ca vedanā, rūpañca, nibbānañca— ime dhammā na vattabbā sukhāya vedanāya sampayuttātipi, dukkhāya vedanāya sampayuttātipi, adukkhamasukhāya vedanāya sampayuttātipi.
2.4.1.3. Vipākattika
Katame dhammā vipākā? Catūsu bhūmīsu vipāko— ime dhammā vipākā.
Katame dhammā vipākadhammadhammā? Catūsu bhūmīsu kusalaṁ akusalaṁ— ime dhammā vipākadhammadhammā.
Katame dhammā asaṅkiliṭṭhaasaṅkilesikā? Cattāro maggā apariyāpannā, cattāri ca sāmaññaphalāni, nibbānañca— ime dhammā asaṅkiliṭṭhaasaṅkilesikā.
2.4.1.6. Vitakkattika
Katame dhammā savitakkasavicārā? Kāmāvacaraṁ kusalaṁ, akusalaṁ, kāmāvacarakusalassa vipākato ekādasa cittuppādā, akusalassa vipākato dve, kiriyato ekādasa, rūpāvacaraṁ paṭhamaṁ jhānaṁ kusalato ca vipākato ca kiriyato ca, lokuttaraṁ paṭhamaṁ jhānaṁ kusalato ca vipākato ca, etthuppanne vitakkavicāre ṭhapetvā— ime dhammā savitakkasavicārā.
Katame dhammā avitakkavicāramattā? Rūpāvacarapañcakanaye dutiyaṁ jhānaṁ kusalato ca vipākato ca kiriyato ca, lokuttarapañcakanaye dutiyaṁ jhānaṁ kusalato ca vipākato ca, etthuppannaṁ vicāraṁ ṭhapetvā, vitakko ca— ime dhammā avitakkavicāramattā.
Katame dhammā avitakkaavicārā? Dvepañcaviññāṇāni, rūpāvacaratikatikajjhānā kusalato ca vipākato ca kiriyato ca, cattāro āruppā kusalato ca vipākato ca kiriyato ca lokuttaratikatikajjhānā kusalato ca vipākato ca pañcakanaye dutiye jhāne, uppanno ca vicāro rūpañca nibbānañca— ime dhammā avitakkaavicārā. Vitakkasahajāto vicāro na vattabbo savitakkasavicārotipi, avitakkavicāramattotipi, avitakkaavicārotipi.
2.4.1.7. Pītittika
Katame dhammā pītisahagatā? Kāmāvacarakusalato cattāro somanassasahagatacittuppādā, akusalato cattāro, kāmāvacarakusalassa vipākato pañca, kiriyato pañca, rūpāvacaradukatikajjhānā kusalato ca vipākato ca kiriyato ca, lokuttaradukatikajjhānā kusalato ca vipākato ca, etthuppannaṁ pītiṁ ṭhapetvā— ime dhammā pītisahagatā.
Katame dhammā sukhasahagatā? Kāmāvacarakusalato cattāro somanassasahagatacittuppādā, akusalato cattāro, kāmāvacarakusalassa vipākato cha, kiriyato pañca, rūpāvacaratikacatukkajjhānā kusalato ca vipākato ca kiriyato ca, lokuttaratikacatukkajjhānā kusalato ca vipākato ca, etthuppannaṁ sukhaṁ ṭhapetvā— ime dhammā sukhasahagatā.
Katame dhammā upekkhāsahagatā? Kāmāvacarakusalato cattāro upekkhāsahagatacittuppādā, akusalato cha, kāmāvacarakusalassa vipākato dasa, akusalassa vipākato cha, kiriyato cha, rūpāvacaraṁ catutthaṁ jhānaṁ kusalato ca vipākato ca kiriyato ca, cattāro āruppā kusalato ca vipākato ca kiriyato ca, lokuttaraṁ catutthaṁ jhānaṁ kusalato ca vipākato ca, etthuppannaṁ upekkhaṁ ṭhapetvā— ime dhammā upekkhāsahagatā. Pīti na pītisahagatā, sukhasahagatā, na upekkhāsahagatā. Sukhaṁ na sukhasahagataṁ, siyā pītisahagataṁ, na upekkhāsahagataṁ, siyā na vattabbaṁ pītisahagatanti. Dve domanassasahagatacittuppādā, dukkhasahagatakāyaviññāṇaṁ, yā ca vedanā upekkhā, rūpañca nibbānañca— ime dhammā na vattabbā pītisahagatātipi, sukhasahagatātipi, upekkhāsahagatātipi.
Katame dhammā maggārammaṇā? Kāmāvacarakusalato cattāro ñāṇasampayuttacittuppādā, kiriyato cattāro ñāṇasampayuttacittuppādā— ime dhammā siyā maggārammaṇā, na maggahetukā; siyā maggādhipatino, siyā na vattabbā maggārammaṇātipi, maggādhipatinotipi. Cattāro ariyamaggā na maggārammaṇā, maggahetukā; siyā maggādhipatino, siyā na vattabbā maggādhipatinoti. Rūpāvacaracatutthaṁ jhānaṁ kusalato ca kiriyato ca, kiriyāhetukamanoviññāṇadhātu upekkhāsahagatā— ime dhammā siyā maggārammaṇā; na maggahetukā, na maggādhipatino; siyā na vattabbā maggārammaṇāti. Kāmāvacarakusalato cattāro ñāṇavippayuttacittuppādā, sabbaṁ akusalaṁ, sabbo kāmāvacarassa vipāko, kiriyato cha cittuppādā, rūpāvacaratikacatukkajjhānā kusalato ca vipākato ca kiriyato ca, catutthassa jhānassa vipāko, cattāro āruppā kusalato ca vipākato ca kiriyato ca, cattāri ca sāmaññaphalāni— ime dhammā na vattabbā maggārammaṇātipi, maggahetukātipi, maggādhipatinotipi. Rūpañca nibbānañca anārammaṇā.
2.4.1.17. Uppannattika
Katame dhammā uppannā? Catūsu bhūmīsu vipāko, yañca rūpaṁ kammassa katattā— ime dhammā siyā uppannā, siyā uppādino; na vattabbā anuppannāti. Catūsu bhūmīsu kusalaṁ, akusalaṁ, tīsu bhūmīsu kiriyābyākataṁ, yañca rūpaṁ na kammassa katattā— ime dhammā siyā uppannā, siyā anuppannā, na vattabbā uppādinoti. Nibbānaṁ na vattabbaṁ uppannantipi, anuppannantipi, uppādinotipi.
